Sombre Souls’dan Önce: FromSoftware’ın Unutulmuş PS1 Korku Oyunu Empati Üzerine Kafaları Kurcalayan Bir Deneyimdi

FromSoftware‘in geçmişini izlemek, soğuk terler içinde yazılmış bir soy ağacını ortaya çıkarmaktır. Stüdyo bugün Sombre Souls ve Elden Ring gibi affedilmez aksiyon RPG’leriyle anılsa da, DNA’si bir ateş görüsüyle doğmuşçasına hissettiren oyunlara derinden kök salmıştır. FromSoft’in daha karanlık mirası, Japon folkloru ve hayatta kalma korkusunun ustaca işlendiği Kuon ile her karanlık çıkışa ölümcül bir tuzak dönüştüren dar alanlı bir zindan macerası olan Shadow Tower gibi oyunlarda canlıdır. Hatta blockbuster kardeşi Elden Ring‘le karıştırılmaması gereken Eternal Ring —, FromSoftware’in sonraki dünyalarını bu kadar bağımlılık yapan hale getiren o imzalık, rahatsız edici havayı yayar.

Yine de, çıkışından neredeyse üç on yıl geçmesine rağmen, geliştiricinin korku konusundaki en çarpıcı deneylerinden biri suç işler gibi göz ardı edilmiş durumda. Orijinal PlayStation için 1998’de çıkan Echo Night, dönemi için radikal bir ayrılıktı. Dökülen kan veya katledilen tanrılarla ilgilenmeyen bu ürpertici hayalet hikayesi, şiddeti, terk edilmiş bir kruvaziyer gemisinde huzursuz ruhları dinlendirmenin hüznülü göreviyle değiştirdi. Oyuncular, kayıp babasını arayan Richard Osmond’un ayak izlerini takip eder; bu arama onu, ruhlarla dolu ve trajik pişmanlıkları içinde mahsur kalmış bir deniz yolcusu olan Orpheus’a taşıyan gizemli bir tabloya çıkarır. Kaçabilmek için Richard’ın geminin karanlık geçmişini çözmesi ve unutulmuş yolcularına o kadar çareslice arzuladıkları kapanışı vermesi gerekir.

Toshifumi Nabeshima tarafından yazılıp yapıldırılan Echo Night, tipik ’90’lılar hayatta kalma korkusunun şiddet ağırlıklı ve kanlı çerçevesini reddedip çok daha samimi bir şeyi tercih eder. Resident Evil‘in popülerleştirdiği kaynak kıtlığına dayanmak yerine, Nabeshima gözlem ve duygusal arınma etrafında örülmüş derinden empatik bir macera yaratır. Echo Night‘de düşman ruhlarla karşılaşmalar tetige basmanı değil, aydınlığın onların kötülüğüne karşı tek savunun olduğundan karanlık odalarda fışkıra fışkıra ışık anahtarını aramanı ister. Oradan Nabeshima oyun ilerlemesini bir dizi hayalet merhamet misiyonuna dönüştürür. Üzüntülü bir dul için kayıp bir yüzüğü arayabilir veya hapsolmuş bir denizciye yolunu bulmasına yardım etmek için bir muammayı çözebilir ve her ruh ebedi dinlenişe karıştıkça bir Astral Parçası alabilir. Bunu yaparken Echo Night tüm türün senaryosunu tersine çevirir: hayaletler yok edilecek engeller değil, anlaşılmayı bekleyen kurbanlardır.

Richard’ın babası ve Orpheus ile ilgili kapsayıcı bir gizem olsa da, oyunun gerçek gücü bu daha modüler trajedilerde yatar. Orpheus, hatırlanmayı bekleyen kayıp hayatların gemisi haline gelir; en dokuncalı bölümlerinden biri de John Cutter ile ilgilidir. Ebedi bir belirsizlikte hapsolmuş genç bir mürettebat üyesi olan Cutter, asla varmayan nişanlısı Sistina’yı sonsuza kadar bekler. Onun tarafını bıraktığını düşünerek ölmüştür; çok geç geldiğini ve geminin başka bir bölümünde onu aradığını bilmeden. Yıllarca süren yanlış anlaşılmayı gidermek için sade bir hatıra eşyası teslim eden Richard, trajik bir kalp kırıklığını sonlandırır ve iki yarıda kalan ruha ölümden sonra sonunda birbirlerini ve huzuru bulmaları için fırsat verir. Tam da bu samimi sapmalarda Echo Night, küçük hikayelerin çoğu zaman kapsayıcı kurgudan bile daha derin bir etki yaratabileceğini ortaya çıkarır.

Echo Night ‘nin benzersiz formülü, yine de büyük ölçüde niş korku çevreleri dışında belirsiz kalan bir üçlü üretmeye yeterince ikna ediciydi. 1999’da çıkan yalnızca Japonya için çıkarılan Echo Night 2: Lord of Nightmares (Nemuri no Shihaisha), hayaletli soruşturmayı gotik bir konağa taşıdı ve Nabeshima’nın birbirine bağlı karakter bölümlerine odaklanmasını geliştirdi. Bu günün bugün, seri hayranları onu franchise’ın zirve noktası olarak geniş çapta kabul eder ve fan çevirisi yamaları aracılığıyla edinilmeye değer olduğunu düşünür. 2004’te seri, Echo Night: Beyond ile altıncı konsol nesline atladı ve oyuncuları Ay’daki terk edilmiş bir araştırma üssüne götürdü. Yine de dönemin eleştirmenleri yavaş temposu ve kutuplaştırıcı takım-oksijen mekaniklerine başını salladıysa da, Beyond o zamandan beri sadık bir kült hayran kitlesi kazandı. Serinin hüzlü bir yolculuk olan temel kimliğini—kayıp ruhların kapanış bulmasına yardım etmek tek gerçek amacın olması—asla gözden kaçırmadı.

Polygon’ın Wishlister bültenini alın

Sonunda oynamayı seveceğiniz konulara dair haftalık bir rehber. Satın alma yok,
bağlılık yok — sadece ileri için saklama.

Müsait. İstediğiniz zaman aboneliği iptal edin.

Echo Night, FromSoftware’in sonraki çalışmalarında sessizce yaygın hissedilen bir duyarlığı öne sürer. Sombre Souls‘in yaslı çevresel hikaye anlatımı ile Elden Ring‘in parçalı efsaneleri, bu tam olarak aynı DNA’yı paylaşır ve oyuncuları unutulmuş trajedileri kendilerinin parçaları bir araya getirerek aktif biçimde çözümlemeye ısrar eder; bunlar diyalog ya da uzun, sürüklenen kesik sahneler vasıtasıyla pasif şekilde anlatılmaz. Böylece Echo Night, dövüşte olmasa bile ruh itibarıyla büyüleyici bir proto-Soulslike olarak öne çıkar; merhametin şiddetten üstün geldiği ve nihai zaferin bir tanrıyı öldürmek değil, terk edilmiş bir ruha sonunda huzur vermenin olduğu bir oyun.

Kaybı o kadar sık spora dönüştüren ve korkuyu atış poligonuna çeviren bir sektörde Echo Night, sessiz bir direniş eylemi olarak öne çıkar. Bu kadar zaman geçmesine rağmen, hala bize korkunun karanlıktaki bir canavardan değil, unutulmanın trajedisinden doğduğunda çok daha yıkıcı olabileceğini hatırlatır. FromSoftware bizi kendi yorucu rüyalarında hayatta kalmayı öğretmeden önce, Echo Night onları iyileştirmeyi gösterdi ve oyuncuyu korkuyla ürpertmek yerine, yürekte yarım hatırlanmış bir ninn gibi kalan dokuncalı bir hayalet hikayesi bıraktı.